Opgelet!

Opgelet, morgen is het 1 april en dan wordt er nogal eens een vislijntje uitgegooid, zeker in mijn bewerking van deze oude postkaart. En wie weet waar onze Leflamand jullie op zijn zondagse bij-tank-dag heen stuurt! *wink, big smile*.  Fijn weekend allemaal!

2 In de ban van de tijd maart 2018 zaal 1 Sint Pietersabdij

Tijd is orde

Tijd is een orde die we aantreffen in natuurlijke fenomenen. Het is een orde waarmee we onze menselijke relaties vormgeven. Het is de orde van onze eigen geest die wat geweest is, onderscheidt van wat nog komen moet, die hoop van herinnering scheidt.

Tijd is de orde waarmee we onszelf een plaats geven in de wereld.

De tentoonstelling In de ban van de tijd vertrekt vanuit vijf objecten. Er zijn twee objecten die heel eenvoudig lijken te zijn: een rechte lijn op de grond en een ronde kogel aan een stuk touw. En er zijn drie meer complexe objecten: een draaibare sfeer die bestaat uit een aantal metalen ringen en twee verschillende mechanische apparaten met bewegende onderdelen.

Wat deze objecten verbindt, is dat ze allemaal iets tonen over de tijd. Het verloop van de tijd draagt altijd een element van mysterie in zich. Er is niets dat meer vertrouwd is, en toch heeft het iets ongrijpbaars. Deze objecten werden gemaakt om het ongrijpbare bevattelijk te maken door vorm te geven aan de tijd.

Elk van deze objecten heeft zijn oorsprong in een bepaalde periode in de geschiedenis. We beginnen de tentoonstelling aan het einde van de dertiende eeuw, toen een klooster zoals de Sint-Pietersabdij in Gent een van de meest centrale plaatsen voor de circulatie en cultivering van kennis was. We eindigen in de negentiende eeuw toen de moderne onderzoeksuniversiteiten vorm begonnen te krijgen. In deze zes eeuwen vonden er grote veranderingen plaats in het Europese wereldbeeld, en deze objecten hebben daarin een belangrijke rol gespeeld.

Het zijn objecten die tussen de wetenschap, technologie en kunst van hun tijd in staan. Ze lieten aan mensen toe om zich het verloop van de tijd op verschillende manieren te verbeelden. Tegelijkertijd waren het ook zelf objecten van verbeelding. Ze duiken op in schilderijen, in illustraties, of later in films. Door hun relatie tot de tijd werden ze steeds gezien als bijzonder betekenisvolle objecten. Het is die betekenis die we proberen te laten zien.

Om dit verhaal te vertellen maken we gebruik van een schatkamer, een paar honderd meter verwijderd van de Sint-Pietersabdij: een toren vol historische boeken. Op hun manier tonen deze boeken ook de tijd. Ze hebben elk een heel parcours afgelegd voor ze in de negentiende eeuw in de bibliotheek van de toen net opgerichte Rijksuniversiteit van Gent terechtkwamen. Ze werden honderden jaren geleden geschreven, gedrukt, en gelezen, en ze dragen vaak heel directe sporen van het verloop van de tijd. Door hun blijvende aanwezigheid laten ze het verleden nog steeds een deel van het heden zijn.

Uiteindelijk is dat het doel van deze tentoonstelling. Net zoals de getoonde objecten als doel hadden om het verloop van de tijd bevattelijk te maken, wil de tentoonstelling helpen om het verleden te verbeelden, om zo vorm te geven aan onze eigen tijd.

Deze mooie tentoonstelling mochten we bekijken in de Gentse  Sint Pietersabdij (klik). Wie wat meer uitleg over de tentoongestelde objecten wil bekijken kan het ebook hier (klik) opladen en wie onze foto's wil bekijken moet hier klikken.

1 In de ban van de tijd maart 2018 Kennismaking Sint Pietersabdij

In de ban van de tijd (klik) gaat over een van de meest fascinerende fenomenen aller tijden: de Tijd. Niets is meer vertrouwd en tegelijk zo ongrijpbaar. Soms gaat hij razendsnel. Soms tergend traag. Wat je ook probeert, je krijgt er geen vat op. Met tot de verbeelding sprekende objecten en geschriften die al sinds eeuwen dit mysterie proberen te ontrafelen, brengt deze tentoonstelling een ode aan al die wetenschappers, instrumentenbouwers, ingenieurs en avonturiers die eeuwenlang gezocht hebben naar een antwoord op die ene wetenschappelijke vraag: ‘Hoe laat is het?’

Samen met Sven Speybrouck, de man van onder andere Interne Keuken op Radio 1 en Publiek Geheim op Canvas, en filosoof en wetenschapshistoricus Maarten Van Dyck, tevens curator van de tentoonstelling, gaat de bezoeker, gewapend met een audiogids, op ontdekkingsreis. Sven vraagt Maarten de oren van het lijf, nieuwsgierig naar de petites histoires achter dit hersens brekende topic.

“In de ban van de tijd is een tentoonstelling die kadert in het Out of the box project van de UGent en het Gentse Universitair Museum (GUM). Ter gelegenheid van de 200-ste verjaardag van de universiteit, stuurt ze wetenschappelijke collecties uit het GUM en de Boekentoren Out of the Box naar 4 culturele instellingen in Gent voor een verrassende dialoog tussen wetenschap en stad.” 

Natuurlijk waren we er als de kippen, bij om er foto's (klik) te maken hihi en in de volgende logjes zullen we de rest van de tentoonstelling bekijken. Fijne nieuwe week allemaal!

Zondag: bij-tank-dag

Tussen  21 en 28 maart 1918 - honderd jaar geleden deze week - begon het laatste grote Duitse lenteoffensief aan het westelijk front met als doel...  Parijs! 

(Duitse propagandafoto)

Waar het Duitse leger in opdracht van Hindenburg en Ludendorff met hun "Kaiserschlacht" zou toeslaan kon tot het uiterste geheim blijven. De aanval gebeurt uiteindelijk in Picardië, langs het front aan de Somme-Oise, over een afstand van meer dan 50 km tussen Arras en Laon. Van daaruit werden de Franse steden - tot Parijs toe - bestookt door de Duitse Krupp-artillerie en zelfs met in snelheid buitgemaakt Geallieerd geschut. Een zwarte week voor de Geallieerden.

Dit mega-offensief begon elke vroege ochtend met een vijf uren durend bombardement door de Duitse artillerie over de hele breedte van het front tussen Arras en Laon, waarna bij volledig daglicht de infanterie in actie trad. Deze door de Duitsers ontwikkelde zgn . "Bruchmüllertaktik" dag-op-dag liet hen toe de vijandelijke stellingen snel in te nemen. Daarenboven moest dit gebeuren vooraleer de Britten zich konden herstellen van de uitputtende veldslagen rond Arras, Passchendale, Mesen en Cambrai, en voordat de Amerikaanse militaire versterking op volle toeren zou draaien. 

In het noordelijke helft van de aanvalszone moesten de Britten na een tijdlang stand te hebben gehouden zich uiteindelijk toch terugtrekken. Op de tweede dag van de aanval namen de Duitsers al 16.000 gevangenen en maakten 200 kanonnen buit.  De dag daarop veroverden ze Péronne en Ham, en staken de Somme over. Diezelfde dag nog verhevigden de Duitsers hun aanval in het zuiden, tussen de Somme en de Oise. Ze veroverden de steden Roye en Noyon op het Franse leger.

Meer naar het zuiden stootten de Duitsers op 24 maart door naar Chauny, een stadje dat ze vorig jaar nog met de grond gelijk hadden gemaakt. De volgende nacht voerden ze in het noorden een nieuwe aanval uit op Bapaume, waar de Britten tot dan toe hadden kunnen standhouden. Maar ook deze stad werd (opnieuw) door de Duitsers veroverd. 

Erger nog - in ten noorden van de Somme moest spijts  Britse tegenstand Albert worden opgegeven - een stad waar de voorbije jaren hevig werd gevochten maar die tot dan nog nooit in Duitse handen was gevallen.

Op 26 maart verhevigden de Duitsers hun aanval zuidwaarts, tussen de Somme en de Oise, en veroverden de steden Roye en Noyon op het Franse leger. De dag daarop bleven ze naar het westen opschuiven en bereikten Montdidier:  een enorme bres tot 40 km ver in het Frans-Britse front en 50.000 krijgsgevangenen in nauwelijks een week tijd! In vergelijking met alle vorige offensieven aan het Westelijk Front is dat een nooit gezien succes. De snelle opmars bracht ook een enorme stroom vluchtelingen naar het zuiden op gang.

De historische stad Amiens, een belangrijk verkeersknooppunt op amper 30 km van Albert, was rechtstreeks bedreigd. en met Noyon op 100 km van Parijs opnieuw in Duitse handen vreesden de Fransen voor hun hoofdstad die vanaf 23 maart overdag met grote regelmaat beschoten werd. 

Die vrees werd waarheid toen de Duitsers als propaganda een felicitatietelegram van de Duitse keizer Willem II aan de leiding van de befaamde kanonnenfabriek Krupp in Essen publiceerden:  “Ihr neues Geschütz hat mit der Beschießung von Paris auf weit über 100 Kilometer Entfernung seine Probe glänzend bestanden..." ("Uw nieuw kanon heeft bij de beschieting van Parijs over meer dan 100 km zijn proef glansrijk doorstaan..."). Het superkanon haalde zelfs afstanden tot  130 km! Er werd met dit "Kaiser-Wilhelm-Rohr", spottend "Dicke Bertha" of  "Lange Max" bijgenaamd, een trieste bladzijde toegevoegd aan de 'roem' van de gevreesde Krupp-fabrieken...

(verzameling Guido Deseijn alias Leflamand)

(Duitse propagandafoto)

(Duitse propaganda postkaart)

De tijd...

In een rivier is het water dat u aanraakt het laatste van wat er voorbij stroomt en het eerste van wat er voorbij gaat stromen. Zo is het ook met de tijd  (Leonardo da Vinci).

Volgende week ga ik het over de tijd hebben in al zijn aspecten. Wat jullie dan zullen zien laat ik nog in het midden maar maak er alvast een heerlijk weekend van!

Lente bis

De eerste bloesems zijn er al, nu de rest nog hé. Maar de zon laat helaas weer verstek gaan...

Lente!

Met deze grappige bewerking wil ik de lente verwelkomen die iedereen wel graag ziet aankomen hé. Hopelijk wordt het een heel zonnige week zodat Moeder Natuur en al haar schepselen weer opgelucht kunnen adem halen!

PS: er wordt deze week in mijn straat aan de kabels van het internet gewerkt waardoor de verbinding kan wegvallen. Als ik dus niet bij iedereen verschijn is dat geen slechte wil, maar overmacht...